PIYASALARA MAKRO BAKIS-MURAT TUFAN: MERKEZ BANKALARI ARZ SOKLARI NEDENIYLE `SAHIN` DURUSUNU KORUYOR FINANSAL ANALIST MURAT TUFAN, PANDEMI SONRASI TOPARLANMA SURECINDEKI KURESEL EKONOMININ, 2026 IRAN SAVASI’NIN ARDINDAN YENI BIR SINAVLA KARSI KARSIYA KALDIGINI BELIRTTI. MURAT TUFAN, MATRIKS HABER ICIN KALEME ALDIGI “DIKIZ AYNASINDAN GELECEGE BAKMAK: MERKEZ BANKALARININ YENI SAVAS SINAVI” BASLIKLI MAKALESINDE, IRAN SAVASI’NIN ARDINDAN ORTAYA CIKAN ARZ SOKLARININ KURESEL ENFLASYONLA MUCADELEYI YENIDEN ZORLASTIRDIGINI VE MERKEZ BANKALARINI SIKI PARA POLITIKALARINI SURDURMEYE YONELTTIGINI BELIRTTI. FED, ECB VE BOJ’UN FARKLI POLITIKA ADIMLARI ATMASINA RAGMEN ENFLASYON BEKLENTILERINDEKI BOZULMA RISKINE KARSI ORTAK BIR SAHIN DURUS SERGILEDIGINI VURGULAYAN TUFAN, OZELLIKLE JAPONYA’NIN ULTRA GEVSEK PARA POLITIKASINDAN CIKISININ KURESEL LIKIDITE VE SERMAYE AKIMLARI ACISINDAN YENI BIR DONEMIN HABERCISI OLDUGUNU IFADE ETTI. TUFAN AYRICA, MERKEZ BANKACILIGINDA YAPAY ZEKÂ DESTEKLI GERCEK ZAMANLI VERI KULLANIMININ ONE CIKTIGI, DAHA AZ YONLENDIRME YAPAN VE DAHA FAZLA VERIYE ODAKLANAN YENI BIR YAKLASIMIN SEKILLENDIGINE DIKKAT CEKTI. TUFAN KONUYA ILISKIN DEGERLENDIRMESINDE, 28 SUBAT 2026’DA BASLAYAN CATISMALARIN ARDINDAN PETROL, DOGAL GAZ, GUBRE, SULFUR VE BIRCOK KRITIK EMTIADA FIYATLARIN HIZLA YUKSELDIGINI IFADE ETTI. OZELLIKLE HURMUZ BOGAZI’NA ILISKIN ARZ ENDISELERININ DUNYA EKONOMILERI UZERINDE YENI BIR “PANDEMI ETKISI” OLUSTURDUGUNU KAYDETTI. MERKEZ BANKALARININ PANDEMI SONRASI YUKSELEN ENFLASYONU KONTROL ALTINA ALMAYA BASLADIGI BIR DONEMDE, BU KEZ ARZ KAYNAKLI MALIYET ENFLASYONUNUN ONE CIKTIGINI VURGULAYAN TUFAN, SADECE FAIZ ARTIRIMLARIYLA BU TUR SOKLARIN YONETILMESININ OLDUKCA ZOR OLDUGUNUN ALTINI CIZDI. ABD BASKANI DONALD TRUMP ILE IRAN CUMHURBASKANI MESUD PEZESKIYAN ARASINDA IMZALANAN 14 MADDELIK MUTABAKAT ZAPTI’NIN SAVASI SONA ERDIRMEYI VE HURMUZ BOGAZI’NIN YENIDEN ACILMASINI HEDEFLEDIGINI HATIRLATAN TUFAN, ANLASMANIN KALICILIGI KONUSUNDA ISE ZAMANIN BELIRLEYICI OLACAGINI DILE GETIRDI. HAZIRAN AYINDA ACIKLANAN PARA POLITIKASI KARARLARINI DEGERLENDIREN TUFAN, ABD MERKEZ BANKASI (FED), AVRUPA MERKEZ BANKASI (ECB) VE JAPONYA MERKEZ BANKASI’NIN (BOJ) FARKLI ADIMLAR ATMALARINA RAGMEN BENZER RISK ALGILARIYLA HAREKET ETTIGINI SOYLEDI. UC MERKEZ BANKASININ DA JEOPOLITIK GELISMELERIN ENFLASYON BEKLENTILERINI BOZMASINDAN ENDISE DUYDUGUNU AKTARAN TUFAN, FED’IN FAIZLERI SABIT TUTARKEN SIKI DURUSUNU KORUDUGUNU, ECB’NIN UC YIL ARADAN SONRA ILK KEZ FAIZ ARTIRDIGINI VE BOJ’UN POLITIKA FAIZINI YUZDE 1’E YUKSELTTIGINI ANLATTI. TUFAN, UC MERKEZ BANKASININ DA GELECEGE YONELIK KESIN YONLENDIRMELERDEN UZAKLASARAK TAMAMEN VERIYE DAYALI BIR YAKLASIMI BENIMSEDIGINE DIKKAT CEKTI. JAPONYA MERKEZ BANKASI’NIN ULTRA GEVSEK PARA POLITIKALARINDAN CIKISININ KURESEL FINANS SISTEMI ACISINDAN KRITIK BIR GELISME OLDUGUNU BELIRTEN TUFAN, DUSUK FAIZLI YEN ILE FINANSE EDILEN CARRY TRADE ISLEMLERININ COZULMEYE BASLAMASININ KURESEL LIKIDITEYI DOGRUDAN ETKILEYEBILECEGINI IFADE ETTI. BU SURECIN OZELLIKLE GELISMEKTE OLAN ULKELERE YONELIK SERMAYE AKIMLARINI DAHA KIRILGAN HALE GETIREBILECEGINI DILE GETIREN TUFAN, KURESEL RISK ISTAHINDA ZAYIFLAMA YASANABILECEGINI KAYDETTI. FED BASKANI KEVIN WARSH LIDERLIGINDE GERCEKLESTIRILEN ILK TOPLANTININ DA ONEMLI MESAJLAR ICERDIGINI BELIRTEN TUFAN, ACIKLANAN NOKTASAL GRAFIK’IN FED ICERISINDEKI SAHIN EGILIMI ACIK BICIMDE ORTAYA KOYDUGUNU SOYLEDI. FED’IN 2026 YILI BUYUME BEKLENTISINI ASAGI YONLU REVIZE EDERKEN ENFLASYON TAHMINLERINI YUKSELTTIGINI HATIRLATAN TUFAN, ASIL DIKKAT CEKICI DEGISIMIN ISE ILETISIM STRATEJISINDE YASANDIGINI BELIRTTI. WARSH’UN UZUN YILLARDIR KULLANILAN SOZLU YONLENDIRME MEKANIZMASINI GERI PLANA ITTIGINI IFADE EDEN TUFAN, FED’IN ARTIK PIYASALARA ROTA CIZEN BIR KURUM OLMAK ISTEMEDIGINI, BUNUN YERINE EKONOMIK VERILERE GORE HAREKET EDEN BIR YAPIYA YONELDIGINI AKTARDI. WARSH’UN, DOT PLOT PROJEKSIYONLARININ KESIN BIR YOL HARITASI OLARAK GORULMESINE KARSI CIKTIGINI SOYLEYEN TUFAN, HIZLA DEGISEN KURESEL KOSULLAR NEDENIYLE BU TAHMINLERIN BAGLAYICI OLMADIGINI SAVUNDUGUNU KAYDETTI. FED’IN KARAR ALMA SURECLERINDE YAPAY ZEKÂ DESTEKLI VE OZEL SEKTOR KAYNAKLI GERCEK ZAMANLI VERILERIN DAHA FAZLA KULLANILMASINI HEDEFLEDIGINI BELIRTEN TUFAN, RESMI VERILERIN COGU ZAMAN EKONOMININ GECMISINI ANLATTIGINI DILE GETIRDI. BEN BERNANKE DONEMINDEN ITIBAREN MERKEZ BANKALARININ PIYASALARA VERDIGI DESTEGIN FINANSAL SISTEM UZERINDE BAGIMLILIK OLUSTURDUGUNU IFADE EDEN TUFAN, WARSH’UN BU BAGIMLILIGI AZALTMAYI AMACLADIGINI VE FED’I DAHA KURALLARA DAYALI BIR YAPIYA DONUSTURMEK ISTEDIGINI SOYLEDI. SAVASIN SONA ERMESINE RAGMEN MERKEZ BANKALARININ NEDEN SIKI PARA POLITIKASI UYGULAMAYA DEVAM ETTIGINE ILISKIN DEGERLENDIRMELERDE BULUNAN TUFAN, ENERJI, GUBRE, LOJISTIK VE TASIMACILIK MALIYETLERINDEKI BOZULMANIN ENFLASYON UZERINDEKI ETKILERININ SURDUGUNU VURGULADI. MERKEZ BANKALARININ YALNIZCA MEVCUT FIYAT SEVIYELERINE DEGIL, ENFLASYON BEKLENTILERINE ODAKLANDIGINI BELIRTEN TUFAN, BEKLENTILERDE YASANABILECEK BOZULMANIN FIYATLAMA DAVRANISLARINI KALICI SEKILDE DEGISTIREBILECEGI UYARISINDA BULUNDU. PETROL FIYATLARINDA GERILEME GORULSE DE KURESEL RISK PRIMININ YUKSEK SEYRINI KORUDUGUNU BELIRTEN TUFAN, BOJ’UN FAIZ ARTIRIMLARIYLA BIRLIKTE `CARRY TRADE` ISLEMLERINDEKI COZULMENIN KURESEL RISK ISTAHINI BASKILAYABILECEGINI IFADE ETTI. FED’IN BILANCO KUCULTMESI, ECB’NIN YENIDEN SAHINLESMESI VE BOJ’UN SIKILASMA ADIMLARININ ES ZAMANLI ILERLEDIGINI KAYDEDEN TUFAN, KURESEL FINANS SISTEMININ DAHA SIKI BIR LIKIDITE DONEMINE GIRDIGINI SOYLEDI. MURAT TUFAN, SOZLERINI SU SEKILDE TAMAMLADI: “BU DA SU ANLAMA GELIYOR: UCUZ PARA DONEMI GERIDE KALIYOR. BU CERCEVEDE TURKIYE GIBI GELISMEKTE OLAN ULKELER ACISINDAN TABLO DAHA KRITIK HALE GELIYOR. CUNKU BOYLE DONEMLERDE MESELE YALNIZCA FAIZ DEGILDIR. REZERV YETERLILIGI, DIS FINANSMANA ERISIM, ULKE RISK PRIMI VE YATIRIMCI GUVENI COK DAHA BELIRLEYICI HALE GELIR. LIKIDITENIN BOL OLDUGU DONEMLERDE BIRCOK SORUN FINANSE EDILEBILIR. ANCAK LIKIDITENIN SIKILASTIGI DONEMLERDE SERMAYE COK DAHA SECICI DAVRANIR. SONUC: DIKIZ AYNASINDAN BAKILAN BIR GELECEK BELKI DE ONUMUZDEKI DONEMIN EN BUYUK DEGISIMI FAIZ ORANLARINDA DEGIL, MERKEZ BANKACILIGININ KENDISINDE YASANACAK. UZUN YILLARDIR PIYASALARA YON VEREN, GELECEGI TARIF EDEN VE BEKLENTI OLUSTURAN MERKEZ BANKALARININ YERINI DAHA AZ KONUSAN, DAHA COK VERI DINLEYEN VE YAPAY ZEKÂ DESTEKLI ANALIZLERLE HAREKET EDEN YENI BIR YAPI ALIYOR.” 19.06.2026 14:39:53